Bæn og hugleiðing að morgni dags.

Útvarpsfréttir.

Umsjón: Una Margrét Jónsdóttir.

Í þættinum verður leikin tónlist sem tengist júnímánuði. Tvö 19. aldar tónskáld, Fanny Mendelssohn-Hensel og Pjotr Tsjaíkovskí, sömdu röð stuttra píanóverka þar sem hvert verk táknaði einn mánuð. Fanny samdi verk sitt 1841 og gaf júníkaflanum undirtitilinn „Mansöngur". Hjá Tsjaíkovskí heitir júníkaflinn „Bátssöngur", en hans verk er frá árinu 1875. Þessi tvö smáverk verða flutt í þættinum og einnig allmargir söngvar um júnímánuð, svo sem „Júnímorgunn" eftir Jórunni Viðar, „June" eftir Roger Quilter og „June is bustin´ out all over" úr söngleiknum „Carousel" eftir Rodgers og Hammerstein. Umsjón með þættinum hefur Una Margrét Jónsdóttir og lesari er Jóhannes Ólafsson.

Suður-afríska söngkonan Miriam Makeba hélt tónleika á Listahátíð í Reykjavík árið 2006. Ævi hennar hefur var viðburðarík og tengd baráttunni gegn aðskilnaðarstefnunni í Suður-Afríku. Rúm 30 ár ævi sinnar var hún í útlegð frá heimalandi sínu en óþreytandi við að benda umheiminum á misréttið sem þar viðgekkst.

Sigríður Stephensen gerði þriggja þátta röð um þessa merku listakonu árið 2006.

Árin í Bandaríkjunum. Samstarf við Harry Belafonte, ræður á þingi Sameinuðu þjóðanna um kynþáttaaðskilnaðarstefnuna í Suður-Afríku. Pata pata.

frá Veðurstofu Íslands.

Við erum stödd í plássi fyrir vestan í kringum aldamótin, Sveitaballamenningin er upp á sitt besta og rúnturinn stendur fyrir sínu en Baunin er hjartað, hún er ekki bara besta sjoppan, þar er líka djammað og slúðrað. Birta og Bergur hittast stundum í Bauninni, þau eru spennt hvort fyrir öðru en fyrr en varir breytist allt og þau þurfa að taka erfiðar ákvarðanir....

Handrit: Friðgeir Einarsson, Kári Viðarsson og María Reyndal

Leikstjórn: María Reyndal

Aðstoð við handrit: Hrafnhildur Orradóttir

Tónlist: Úlfur Eldjárn

Hljóðvinnsla: Gísli Kjaran Kristjánsson

Baunin er að hluta til byggð á leikritinu Prinsinn eftir Kára Viðarsson og Maríu Reyndal sem sett var upp í Þjóðleikhúsinu árið 2022.

Það kemur í ljós að nóttin eftir sjómannadagsballið mun draga dilk á eftir sér. Bergur og Birta þurfa nú að horfast í augu við afleiðingar hennar.

Persónur og leikendur:

Bergur – Mikael Emil Kaaber

Birta – Birta Sólveig Söring Þórisdóttir

Bíógestur – Katla Njálsdóttir

Fanney – Ásthildur Úa Sigurðardóttir

Gubba – Hrafnhildur Orradóttir

Hemmi – Ingi Þór Þórhallsson

Kynnir – Gunnar Hanson

Mamma Bergs – Katla Margrét Þorgeirsdóttir

Pabbi Bergs – Kári Viðarsson

Röggi – Friðgeir Einarsson

Sr. Aðalsteinn Þorvaldsson leiðir og predikar. Guðfinna Hallgrímsdóttir, meðhjálpari, leiðir bæn og lestra. Kór Akureyrarkirkju syngur undir stjórn Þorvaldar Arnar Davíðssonar. Organisti er Sigrún Magna Þórsteinsdóttir.

Tónlist í messunni:

Fyrir predikun

229 Opnið kirkjur allar Trond H.F. Kverno / Gylfi Gröndal

233 Indælan, blíðan Viggo Sanne / Nikolaj Grundtvig, Helgi Hálfdánarson

265 Þig lofar, faðir, líf og önd Nicolaus Decius /Schumann / Sigurbjörn Einarsson

280 Við heyrum Guðs heilaga orð Fintan O’Carrol, Christopher Walker / Aðalsteinn Ásberg Sigurðsson

559 Til þín, Drottinn hnatta og heima Þorkell Sigurbjörnsson / Páll V.G. Kolka

Eftir predikun

121. sálmur Davíðs Þorkell Sigurbjörnsson

766a Nú skrúða grænum skrýðist fold Waldemar Åhlén / Carl D. af Wirsén, Karl Sigurbjörnsson

Eftirspil: Postludium í E Arngerður María Árnadóttir

Íslenskt lag eða tónverk.

Útvarpsfréttir.

Enn er óljóst hvort Bandaríkin og Íran undirriti friðarsamning í dag líkt og Bandaríkjaforseti hafði boðað. Sendinefnd frá Katar er mætt til Írans til að aðstoða við að ljúka samningum.

Stjórnmálafræðingur telur undirliggjandi ólgu í Samfylkingunni benda til þess að óánægja sé með fleira en bara útlendingamál innan flokksins. Stefnu flokksins hafi verið breytt mikið án umræðu eða formlegra ferla.

Öflug jarðskjálftahrina varð í Bárðarbungu í gær og í nótt. Jarðeðlisfræðingur líkir öskju Bárðarbungu við glas sem er orðið hálffullt, og því sé ólíklegt að fari að gjósa þar í bráð. Náttúran eigi það þó til að koma á óvart.

Svisslendingar höfnuðu naumlega tillögu Svissneska þjóðarflokksins um að setja þak á íbúafjölda landsins, samkvæmt útgönguspám. Þjóðaratkvæðagreiðslu um þessa tillögu lauk í dag.

Sveitarstjórn Árborgar hefur ákveðið að halda aftur af gjaldskrárhækkunum sem lið í baráttunni við verðbólgu.

Þjóðaröryggisráðuneyti Kína heldur því fram að erlend ríki noti njósnaskjaldbökur og njósnafiska til að safna viðkvæmum gögnum um sjávarumhverfi á kínversku hafsvæði.

Í Krakkaheimskviðum fjöllum við um fréttir af því sem gerist ekki á Íslandi, en tengist því samt stundum. Karitas kafar í heimsmálin ásamt góðum gestum og fjallar á einfaldan, skýran og skemmtilegan hátt um allt milli himins og jarðar.

Umsjón: Karitas M. Bjarkadóttir

Í þessum síðasta þætti Krakkaheimskviða fyrir sumarfrí fræðist Karitas um almyrkvann sem verður sýnilegur frá Íslandi í ágúst. Stjörnu-Sævar er gestur þáttarins og segir okkur allt um sólmyrkva. Hvers vegna þarf maður sérstök sólmyrkvagleraugu og hvernig tengist norræn goðafræði sólmyrkvum? Allt um það í þætti dagsins!

Þættirnir eru í umsjón hjónanna Guðbjargar Gissurardóttur og Jóns Árnasonar, en þau hafa sett sér það markmið að koma sér upp lífrænum matjurtagarði í sælureit sínum í Kjós. Þau hafa enga reynslu, né hugmynd um hvernig þau eiga að koma slíku verki í framkvæmd. En til að afla sér þekkingar fara þau á stúfana og hitta sérfræðinga og vana leikmenn á sviði matjurtaræktunar til að fá ráðleggingar og hugmyndir sem munu vonandi skila þeim og hlustendum góðri uppskeru í lok sumars. Einnig munu þau hafa uppi á fólki sem er að gera óvenjulega hluti á þessu sviði, auk þess að taka fyrir matreiðslu grænmetis, nýtingu villijurta o.m.fl. Í Boði náttúrunnar fjallar um ferðalag þeirra hjóna og verður hlustendum vonandi innblástur og hvatning til að rækta sitt eigið grænmeti, hvort sem það er úti í garði, uppi í sumarbústað, á svölunum eða úti í glugga.

Frá 2011

Umsjón: Guðbjörg Gissurardóttir og Jón Árnason.

Tæknimaður: Björgvin Kolbeinsson

Innihald: Í þessum þætti verður víða komið við. Þáttastjórnendur byrja á því að heimsækja Lystigarðinn á Akureyri þar sem Björgvin Steindórsson garðyrkjufræðingur og umsjónarmaður garðsins til margra ára segir stuttlega frá sögu þessa merkilega garðs. Því næst verður rætt við Vilmund Hansen sem heldur úti fésbókarsíðunni Ræktaðu Garðinn, um nýju bókina hans sem heitir Árstíðirnar í Garðinum - Handhægur leiðarvísir fyrir ræktendur. Á bænum Skáldalæk í Svarfaðardal ýtbýr Ósk Sigríður Jónsdóttir dýrindis sultur og villijurta hunang sem hún selur í kassa við þjóðveginn vegfarendum til yndis og ánægju. Jón og Guðbjörg kíkja í heimsókn til að fræðast meira um góðgætið hennar Ósk. Þátturinn endar svo á heimsókn hjá leikfangasmiðinum George Hollander í Eyjafirði.

Viðmælendur:

1. Björgvin Steindórsson

2. Vilmundur Hansen

3. Ósk Sigríður Jónsdóttir

4. George Hollander.

Tónlist:

1. Vorkoman, Villi Valli, Í Tímans Rás, 12 tónar - 2006

2. La Mer, Charles Trénet, Le Kiosque Aux Chansons - Vol. 1, Sergent Major 2006

3. Keep On The Sunny Side, June Carter Cash, Keep On The Sunny Side, Columbia 2005

4. Vorkoman, Villi Valli, Í Tímans Rás, 12 tónar - 2006

Þáttur fyrir áhugafólk um listir og menningu. Ljósi varpað á það sem efst er á baugi hverju sinni, menningin nær og fjær skoðuð frá ólíkum sjónarhornum og skapandi miðlar settir undir smásjána.

Úrval úr Lestarþáttum vikunnar.

Útvarpsfréttir.

Hljóðritun frá tónleikum Kórs Hallgrímskirkju sem fram fóru á Listahátíð í Reykjavík, 7. júní í Hallgrímskirkju.

Tónleikarnir báru yfirskriftina Samhljómur kynslóða: Hildur Guðnadóttir og Jón Nordal. Þar mættust tvær kynslóðir íslenskrar tónsköpunar í áhrifamikilli dagskrá sem sameinaði verk eftir Jón Nordal (1926–2024) og Hildi Guðnadóttur (f. 1982).

Árið 2026 markar hundrað ár frá fæðingu Jóns Nordals, eins merkasta tónskálds Íslands á síðustu öld. Á tónleikunum var meðal annars flutt hið stórbrotna verk hans Óttusöngvar á vori, ásamt Toccötu fyrir orgel.

Hátíðarlistamaður Listahátíðar í Reykjavík 2026 er Hildur Guðnadóttir, sem hefur hlotið alþjóðlega viðurkenningu fyrir tónsmíðar sínar fyrir kvikmyndir, sjónvarp og tónleikaverk. Á tónleikunum voru flutt þrjú verk eftir hana: What is the Matter, Vichnaya Pamyat og Fólk fær andlit.

Ásamt Kór Hallgrímskirkju koma fram söngkonurnar Álfheiður Erla Guðmundsdóttir sópran og Hanna Dóra Sturludóttir messósópran, Björn Steinar Sólbergsson orgelleikari, Bryndís Halla Gylfadóttir sellóleikari og Frank Aarnink slagverksleikari.

Stjórnandi: Steinar Logi Helgason.

Umsjón: Arndís Björk Ásgeirsdóttir.

Þáttur um íslensku og önnur mál.

Umsjón: Anna Sigríður Þráinsdóttir og Guðrún Línberg Guðjónsdóttir

Fréttir

Anna Marsý leitar uppi ástarsögur fyrir hlustendur Rásar 1 og hlaðvarpsins: þessar rómantísku, þessar sorglegu, þessar hversdagslegu og allt þar á milli.

Umsjón: Anna Marsbil Clausen

Á dögunum kom hin goðsagnakennda hip-hop sveit Subterranean saman á ný eftir áratuga hlé. Fyrir nokkrum árum mátti þó litlu muna, að einn meðlimur sveitarinnar ætti ekki afturkvæmt á tónlistarsviðið.

frá Veðurstofu Íslands

Umsjón: Svanhildur Jakobsdóttir.

Gestur úr Mannlega þættinum talar um bækur.

Lesandi vikunnar í Mannlega þættinum í þetta sinn var Úlfar Jökull Eyjólfsson nemandi í MR. Hann sagði okkur frá því hvaða bækur hann hefur verið að lesa undanfarið og hvaða bækur og höfundar hafa haft mest áhrif á hann í gegnum tíðina. Úlfar talaði um eftirfarandi bækur og höfunda:

Himnaríki og helvíti e. Jón Kalman

Þrúgur reiðinnar e. john steinbeck

Gamli maðurinn og hafið e. Ernest Hemingway

Behind the shades (ævisaga Bob dylans) e.

Clinton Heylin.

Náðarstund e. Hannah Kent

Harry Potter bækurnar.

Fréttaskýringaþáttur sem fjallar á ítarlegan og lifandi hátt um heimsmálin, um allt það sem ekki gerist á Íslandi.

Umsjón: Birta Björnsdóttir og Bjarni Pétur Jónsson.

Umfjallanir dagsins tengjast allar netinu sem við notum allan daginn og oft allt og mikið.

Við notum það mikið, @ merkið gamla góða. Við hömrum það inn oft á dag en þekkjum kannski ekki öll söguna. Það var sýningargripur á nýlistasafninu í New York þegar við fjölluðum um það í október í fyrra. Það sem kannski færri vita er að merkið sjálft á sér nokkur þúsund ára sögu og hefur þar af leiðandi ekki aðeins verið notað í hinum stafræna heimi. Hallgrímur Indriðason segir okkur allt um sögu @ merkisins.

Svo eru það dekkri hliðar netsins, það er orð ársins 2025 hjá Oxford-orðabókinni, bræðibeita. Í desember fjölluðum við um þetta orð síðasta árs, bræðibeita eða rage bait á ensku. Orðið er notað yfir efni á netinu sem er ætlað að kveikja bræði eða reiði lesenda til þess að fá fólk til að smella á efnið. Notkun orðsis hafði þrefaldast síðustu tólf mánuði þegar það varð fyrir valinu sem orð ársins. Oddur Þórðarson fjallar um málið.

Við erum stödd í plássi fyrir vestan í kringum aldamótin, Sveitaballamenningin er upp á sitt besta og rúnturinn stendur fyrir sínu en Baunin er hjartað, hún er ekki bara besta sjoppan, þar er líka djammað og slúðrað. Birta og Bergur hittast stundum í Bauninni, þau eru spennt hvort fyrir öðru en fyrr en varir breytist allt og þau þurfa að taka erfiðar ákvarðanir....

Handrit: Friðgeir Einarsson, Kári Viðarsson og María Reyndal

Leikstjórn: María Reyndal

Aðstoð við handrit: Hrafnhildur Orradóttir

Tónlist: Úlfur Eldjárn

Hljóðvinnsla: Gísli Kjaran Kristjánsson

Baunin er að hluta til byggð á leikritinu Prinsinn eftir Kára Viðarsson og Maríu Reyndal sem sett var upp í Þjóðleikhúsinu árið 2022.

Það kemur í ljós að nóttin eftir sjómannadagsballið mun draga dilk á eftir sér. Bergur og Birta þurfa nú að horfast í augu við afleiðingar hennar.

Persónur og leikendur:

Bergur – Mikael Emil Kaaber

Birta – Birta Sólveig Söring Þórisdóttir

Bíógestur – Katla Njálsdóttir

Fanney – Ásthildur Úa Sigurðardóttir

Gubba – Hrafnhildur Orradóttir

Hemmi – Ingi Þór Þórhallsson

Kynnir – Gunnar Hanson

Mamma Bergs – Katla Margrét Þorgeirsdóttir

Pabbi Bergs – Kári Viðarsson

Röggi – Friðgeir Einarsson

Veraldarvefur tónlistarinnar. Lagasyrpur héðan og þaðan úr víðri veröld.

frá Veðurstofu Íslands

Sígild og samtímatónlist frá ýmsum tímum. Íslenskt og erlent í bland.

Tónlistin í þættinum:

Kvartett nr. 2 eftir Þórð Magnússon. Verkið er í sex þáttum. Eþos kvartettinn leikur. Útgefið á plötunni Íslenskir strengjakvartettar árið 2008.

Sónata nr. 7 í c moll op. 30 nr. 2 eftir Ludwig van Beethoven. Verkið er í fjórum þáttum: I. Allegro con brio; II. Adagio cantabile; III. Scherzo. Allegro; og IV. Allegro. Isabelle Faust leikur á fiðlu og Alexander Melnikov á píanó. Útgefið á plötunni Beethoven. Complete sonatas for piano and violin árið 2009.

Þáttur nr. 2 í As-dúr. Allegretto - Trio úr verkinu Impromptus D 935 (1827) eftir Franz Schubert. Maria João Pires leikur á píanó. Útgefið á plötunni Le voyage magnifique árið 1997.

Beau Soir, sönglag eftir Claude Debussy í umritun fyrir fiðlu og píanó. Lisa Batiashvili leikur á fiðlu og Yannick Nézet-Séguin leikur á píanó. Útgefið á plötunni Secret Love Letters árið 2022.

Umsjónarmaður spjallar um hvaðeina milli himins og jarðar, oft af sögulegu tagi, les forvitnilega texta úr ýmsum áttum, bæði íslenska og erlenda, og reynir af öllum mætti að hafa ofan af fyrir hlustendum þá klukkustund sem þátturinn stendur. Umsjón: Illugi Jökulsson.

Umsjónarmaður las á síðasta ári margvíslegt efni úr Veröld sem var, æviminningabók Stefans Zweigs sem jafnframt er mögnuð samtímalýsing á árunum fyrir fyrri heimsstyrjöld í Vínarborg og síðan eftirstríðsáranna.