Íslendingar - Spilari RÚV

Íslendingar

Leyft öllum aldurshópum

Jón Helgason

Jón Helgason skáld og fræðimaður var forstöðumaður safns Árna Magnússonar í Kaupmannahöfn í þrjá áratugi og síðan forstöðumaður Árnastofnunar til starfsloka. Hann var ennfremur prófessor í íslenskri tungu og bókmenntum við Kaupmannahafnarháskóla en í borginni við Sundið bjó hann nánast allan starfsferilinn. Hann gaf út fjölda fræðirita og varð með tímanum eitt merkasta ljóðskáld þjóðarinnar. Dagskrárefnið er úr safni RÚV.

Umsjón og dagskrárgerð: Andrés Indriðason.

Birt: 1. des. 2015
Aðgengilegt til: Rennur ekki út
Lengd: 57 mínútur

Dagskrárliðurinn er textaður

Íslendingar

Fjallað er um Íslendinga sem settu svip sinn á íslenskt samfélag um sína daga með margvíslegum hætti. Þættirnir spegla jafnframt sögu þjóðarinnar og samtíð á ýmsum tímum, menningu, listir, stjórnmál og fleira. Þeir eru byggðir á efni úr safni RÚV á nærfellt hálfrar aldar tímabili. Dagskrárgerð: Andrés Indriðason.

Þættir

Guðmundur Guðjónsson

Jón Stefánsson

Jón Ásgeirsson

Sigurður Þórarinsson

Kristján Davíðsson

Gunnar Gunnarsson

Brynjólfur Jóhannesson

Rögnvaldur Sigurjónsson

Björn R. Einarsson

Sigurjón Ólafsson

Guðmundur J. Guðmundsson

Guðmundur var skeleggur verkalýðsforingi og þingmaður Alþýðubandalagsins á árunum 1979 - 1987. Hann var formaður Dagsbrúnar um langt skeið frá 1953 og borgarfulltrúi 1958 til 1962.

Albert Guðmundsson

Þættirnir fjalla um Íslendinga sem settu svip sinn á íslenskt samfélag um sína daga með margvíslegum hætti. Í þessum þætti segir frá Alberti Guðmundssyni sem fæddist árið 1923 og lést…

Svavar Guðnason

Páll Ísólfsson

Ingólfur Guðbrandsson

Þráinn Karlsson

Tómas Guðmundsson

Gunnar Eyjólfsson

Eiríkur Smith

Fríða Á. Sigurðardóttir

Sigríður Hagalín

Gísli Halldórsson

Guðrún Jónsdóttir

Guðrún fæddist árið 1935 á Blönduósi. Hún lauk námi í arkitektúr frá Konunglegu listaakademíunni í Kaupmannahöfn 1963 og starfaði um skeið þar í borg en fluttist búferlum heim 1966…

Helga Ingólfsdóttir

Helga var brautryðjandi í semballeik á Íslandi. Hún lauk einleikaraprófi í píanóleik frá Tónlistarskólanum í Reykjavík 1963 og einleikaraprófi í semballeik við Tónlistarskólann í München.

Erlingur Gíslason

Erlingur var meðal helstu máttarstólpa í íslensku leikhúsi. Hann var leikar og leikstjóri hjá Þjóðleikhúsinu, leikhópnum Grímu og Leikfélagi Reykjavíkur. Þá fór hann með fjölda hlutverka…

Anna Pálína Árnadóttir

Sigurður Demetz

Sigurður Demetz Franzson fæddist árið 1912 í Suður-Týrol á landamærum Austurríkis og Ítalíu. Hann nam sönglist á Ítalíu og söng um skeið í óperuhúsum víða um Evrópu. Hann settist að…

Guðmunda Elíasdóttir

Guðmunda Elíasdóttir fæddist í Bolungarvík árið 1920. Hún stundaði söngnám í Kaupmannahöfn og Frakklandi og bjó meðal annars í Bandaríkjunum og Kanada og starfaði við list sína. Hún…

Jórunn Viðar

Jórunn Viðar, tónskáld, fæddist í Reykjavík í desember 1918. Hún útskrifaðist úr Tónlistarskólanum í Reykjavík árið 1936 og nam píanóleik í Berlín. Síðar stundaði hún nám í tónsmíðum…

Nína Tryggvadóttir

Nína fæddist á Seyðisfirði árið 1913. Hún flutti til Reykjavíkur ung að árum og lauk námi frá Kvennaskólanum í Reykjavík 1930 og hlaut viðurkenningu fyrir pennateikningu. Hún sótti…

Kristján frá Djúpalæk

Kristján var fæddur að Djúpalæk í Skeggjastaðahreppi í Norður Múlasýslu. Að loknu námi í Eiðaskóla og Menntaskólanum á Akureyri hóf hann búskap í Staðartungu ásamt eiginkonu sinni.

Karl Sighvatsson

Karl lærði ungur á píanó en orgelið varð þó snemma það hljóðfæri sem honum féll best í geð. Eftir miðjan sjöunda áratuginn lék hann með vinsælum hljómsveitum, meðal annars Trúbroti.

Bríet Héðinsdóttir

Bríet Héðinsdóttir, leikkona og leikstjóri, fæddist í Reykjavík 14. október 1935. Hún lék á ferli sínum meira en 80 hlutverk, langflest hjá Þjóðleikhúsinu. Hún lék auk þess mikið í…

Hákon Aðalsteinsson

Hákon starfaði framan af sem vélstjóri á skipum en einnig sem bílstjóri og ökukennari. Hann var um skeið lögregluþjónn á Egilsstöðum og Húsavík og síðar skógarbóndi á Húsum í Fljótsdal.

Þórbergur Þórðarson

Að margra dómi var Þórbergur einn frumlegasti og vinsælasti rithöfundur og hugsuður sem uppi var hér á landi á 20. öld. Skáldferilinn hóf hann árið 1915 með ljóðabókinni Hálfir skósólar…

Ásgerður Búadóttir

Ásgerður var frumkvöðull nútíma veflistar á Íslandi. Að loknu námi í Myndlista- og handíðaskólanum um miðjan fimmta áratuginn hóf hún nám í Konunglegu listaakademíunni í Kaupmannahöfn.

Aðalheiður Bjarnfreðsdóttir

Aðalheiður fæddist í Efri Steinsmýri í Meðallandi í Vestur Skaftafellssýslu 1921 og ólst þar upp í hópi nítján systkina. Hún starfaði sem verkakona í Reykjavík á sjötta og sjöunda…

Ásmundur Sveinsson

Ásmundur Sveinsson myndhöggvari var einn af frumkvöðlum íslenskrar höggmyndalistar. Hann kom heim frá námi í Stokkhólmi og París 1929. Verk hans af fólki við ýmis störf vöktu athygli…

Jóhann G. Jóhannsson

Jóhann kom ungur fram á sjónarsviðið með eigin hljómsveit, Óðmönnum. Hann söng og lék á hljóðfæri sitt, oftar en ekki eigin lög og texta en mörg laga hans urðu mjög vinsæl. Síðustu…

Þorvaldur Skúlason

Þorvaldur Skúlason var einn af brautryðjendum íslenskrar samtímalistar. Hann stundaði nám við listaháskóla í Osló, Kaupmannahöfn og París. Hann þótti gæddur afar máttugu formskyni,…

Áróra, Nína og Emilía

Leikkonunar Áróra Halldórsdóttir, Nína Sveinsdóttir og Emilía Jónasdóttir fóru á kostum með leik og söng i revíusýningum í Iðnó og Sjálfstæðishúsinu á fyrri hluta síðustu aldar. Flutt…

Björn Th. Björnsson

Björn Th. Björnsson listfræðingur var brautryðjandi í rannsóknum á íslenskri myndlist. Hann starfaði um árabil sem kennari í fræðigrein sinni, skrifaði ritgerðir og bækur um sögu…

Dægurlagahöfundar

Fjöldi söngvara og hljómsveita flytur lög íslenskra lagahöfunda sem gáfu tóninn í íslenskri dægurtónlist á öldinni sem leið. Rætt er við nokkra þeirra og einnig höfunda texta og söngvara.

Jóhannes S. Kjarval

Í menningar- og listasögu þjóðarinnar skipar Jóhannes S. Kjarval sérstakan sess. Hann málaði ævintýrin sem leynast í landslaginu og kenndi þjóðinni að sjá náttúru landsins á nýjan…

Ási í Bæ

Ási í Bæ (Ástgeir Kristinn Ólafsson) var landskunnur aflakóngur í Vestmannaeyjum. Hann var höfundur margra vinsælla laga og texta en einnig mikilvirkur rithöfundur. Hann segir sögur…

Kristján Eldjárn

Dr. Kristján Eldjárn var þriðji forseti Íslands. Hann gegndi embættinu þrjú kjörtímabil, frá 1968 til 1980. Hann var fornleifafræðingur að mennt og Þjóðminjavörður. Hann varð þjóðkunnur…

Steingrímur Hermannsson

Steingrímur Hermannsson setti sterkan svip á samtíð sína sem stjórnmálamaður og mikilhæfur þjóðarleiðtogi. Hann var formaður Framsóknarflokksins í hálfan annan áratug og sat í umboði…

Hallbjörg Bjarnadóttir

Hallbjörg Bjarnadóttir var fjölhæf listakona, söngkona með afar sérstaka rödd og óvenju vítt raddsviði.

Jón Helgason

Jón Helgason skáld og fræðimaður var forstöðumaður safns Árna Magnússonar í Kaupmannahöfn í þrjá áratugi og síðan forstöðumaður Árnastofnunar til starfsloka. Hann var ennfremur prófessor…

Magnús Ingimarsson

Magnús Ingimarsson átti langan og farsælan feril sem tónlistarmaður. Hann stjórnaði eigin danshljómsveit um langt skeið, lék á píanó og útsetti. Hann raddsetti líka fyrir kóra, m.a.

Gylfi Þ. Gíslason

Gylfi Þ. Gíslason var hagfræðingur að mennt. Hann var þingmaður Alþýðuflokksins 1946 til 1978, og var á því tímabili menntamálaráðherra, iðnaðarráðherra og viðskiptaráðherra. Hann…

Herdís Þorvaldsdóttir

Herdís Þorvaldsdóttir leikkona fór með fjölmörg hlutverk á sviði Þjóðleikhússins allt frá því að það tók til starfa 1950 en þá lék hún Snæfríði Íslandssól í Íslandsklukkunni. Hún…

Guðmundur Ingólfsson

Guðmundur Ingólfsson var aðeins sex ára gamall þegar hann hóf píanónám hjá Rögnvaldi Sigurjónssyni. Hann fékk ungur mikið dálæti á djasstónlist og varð einn þekktasti djasstónlistarmaður…

Jón Sigurðsson

Jón Sigurðsson var mikilvirkur höfundur dægulagatexta og laga. Lög með textum hans hljómuðu áratugum saman í óskalagaþáttum og eru enn leikin. Hann hóf feril sinn í tónlistinni ungur…

Sigurður Sigurðsson

Sigurður Sigurðsson var fyrsti íþróttafréttamaður Sjónvarpsins en hann starfaði við Ríkisútvarpið í 37 ár. Fyrir daga Sjónvarpsins var hann þjóðkunnur fyrir lýsingar sínar frá íþróttaburðum…

Kristinn Hallsson

Kristinn Hallsson óperusöngvari var meðal þeirra sem settu svip sinn á íslenskt tónlistarlíf um sína daga. Hann lauk námi við Konunglega tónlistarháskólann í Lundúnum á sjötta áratugnum…

Árni Scheving

Árni Scheving var einn helsti djasslistamaður þjóðarinnar. Hann hóf ungur að starfa sem hljómlistarmaður og lék með öllum helstu hljómsveitum og tónlistarmönnum þjóðarinnar á öllum…

Jólasveinninn

María Markan

Jónas Árnason

Jónas Árnason, rithöfundur og alþingismaður, fæddist á Vopnafirði 1923 en ólst upp í Reykjavík. Hann lauk stúdentsprófi frá MR 1942 og nam síðar við Háskóla Íslands og í Bandaríkjunum.

Hörður Ágústsson

Fjallað er um Íslendinga sem settu svip sinn á íslenskt samfélag um sína daga með margvíslegum hætti. Þættirnir spegla jafnframt sögu þjóðarinnar og samtíð á ýmsum tímum, menningu,…

Bergþóra Árnadóttir

Bergþóra Árnadóttir var söngvaskáld og flutti einkum eigin ljóð og lög en einnig lög sem hún samdi við ljóð annarra. Hún var einn af frumkvöðlum vísnatónlistar hér á landi, söng lög…

Brynja Benediktsdóttir

Brynja Benediktsdóttir var leikari og leikstjóri við Þjóðleikhúsið um þriggja áratuga skeið. Hún var líka leikskáld og samdi m.a. leikverkið Inúk ásamt leikhópi, svo og Ferðir Guðríðar…

Sigurður Nordal

Sigurður Nordal var bókmenntafræðingur, heimspekingur og rithöfundur. Hans er einkum minnst fyrir merkilegt framlag til íslenskra fræða, m.a. kenningar um uppruna Íslendingasagna,…

Rúnar Júlíusson

Hálf öld er liðin síðan Rúnar Júlíusson steig fram í sviðsljósið sem bassaleikari með Hljómum. Hann lék með þeim og söng í áratugi og síðan með öðrum vinsælum hljómsveitum. Hann samdi…

,