Bæn og hugleiðing að morgni dags.

Björn Þór Sigbjörnsson og Þórunn Elísabet Bogadóttir fylgja hlustendum inn í daginn, skýra baksvið frétta og ræða við áhugavert fólk um Ísland og umheiminn.

Stjórnvöld kynntu tímabundnar efnahagsaðgerðir á föstudaginn, einkum til þess að bregðast við stöðu mála úti í heimi og hækkun oliuverðs. Við ræddum um aðgerðirnar og líka um umræður um þjóðarsátt og hvað gæti falist í henni þegar Erna Björg Sverrisdóttir aðalhagfræðingur Arion banka kom til okkar.

Við fjölluðum líka um fréttaljósmyndun. Verðlaun Blaðaljósmyndarafélagsins voru veitt á laugardaginn; þau hlaut Golli, Kjartan Þorbjörnsson, ljósmyndari á Heimildinni. Hann hefur verið í faginu í hátt í 40 ár. Golli drakk með okkur kaffi og spjallaði um ljósmyndir og ljósmyndun.

Arthúr Björgvin Bollason var á sínum stað með Berlínarspjall og fór meðal annars með okkur inn á þýska stjórnarheimilið - þar er stormasamt þessa dagana. Við ræddum líka um vorið í Þýskalandi, sperglana og kirsuberjatréin.

Tónlist:

Herbert Grönemeyer - Der Weg.

07:30

Útvarpsfréttir.

08:30

Gestir úr öllum kimum þjóðfélagsins deila sögu sinni með hlustendum. Umsjón: Sigurlaug M. Jónasdóttir.

Morgunleikfimi með Halldóru Björnsdóttur.

Veðurstofa Íslands.

Umsjón: Kristján Kristjánsson.

Um litróf mannlífsins. Okkur er ekkert mannlegt óviðkomandi. Alla virka daga milli kl. 11-12 á Rás 1.

netfang: mannlegi@ruv.is

Umsjón: Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson.

Nokkrar konur eru að koma á fót fyrstu textílendurvinnslustöð á Íslandi þar sem þær tæta niður textílúrgang og búa til nýjan textíl úr honum. Á HönnunarMars munu þær sýna fyrstu hljóðdempandi veggpanela sem eru unnir úr textílúrgangi og framleiddir hér á landi. Sigríður Tryggvadóttir textíllistakona kom í þáttinn og með henni kom Ólöf Sigríður Jóhannsdóttir, framkvæmdastjóri Flöff, sem er fyrirtækið sem þær stofnuðu í kringum þetta verkefni.

Svo slógum við tvær flugur í einu höggi, því Einar Sveinbjörnsson kom til okkar í veðurspjallið en með honum kom Arnór Þórir Sigfússon fuglafræðingur. Þannig að auk þess að spjalla um veðrið þá fengum við Arnór Þórí til að segja okkur frá áhrifum veðurs á flug farfugla og til dæmis hæfileiki þeirra til að finna sér rétta veðrið til að fljúga til landsins á sem stystum tíma og eyða í leiðinni sem minnstri orku. Við heyrðum af ferðum fugla sem til dæmis nýttu sér meðvind og slógu flugmet á leiðinni hingað og svo af öðrum fuglum sem villtust á leiðinni. Það var um nóg að tala við þá Einar og Arnór Þóri í þættinum, enda eru þetta mikil uppáhalds umræðuefni hjá okkur, veðrið og fuglar. Hægt er að fylgjast með flugi gæsanna á eftirfarandi vefslóð: www.verkis.is/gaesavefsja

Tónlist í þættinum í dag:

Akstur á undarlegum vegi / Sléttuúlfarnir (Gunnar Þórðarson, texti Jónas Friðrik)

Farfuglarnir / Ragnheiður Gröndal (Jóhann Helgason, texti Þórarinn Eldjárn)

Christopher Cross / Ride Like the Wind (Christopher Cross)

UMSJÓN: GUÐRÚN GUNNARSDÓTTIR OG GUNNAR HANSSON

Dánarfregnir.

Yfirlit hádegisfrétta kl. 12 virka daga.

Fólk úr ýmsum áttum flytur stuttar hugleiðingar sem tengjast sama umfjöllunarefni.

Sigurbjörg Jóna Ludvigsdottir sálfræðingur fjallar um loft.

Íslenskt lag eða tónverk.

Útvarpsfréttir.

Fulltrúar Líbanons og Ísraels funda í Washington í dag með utanríkisráðherra Bandaríkjanna. Líbönsk stjórnvöld vilja tryggja frið milli Ísraels og Hezbollah. Leiðtogi Hezbollah leggst þó gegn viðræðunum.

Fyrrverandi samherjar Guðmundar Inga Kristinssonar í Flokki fólksins undrast brotthvarf hans úr flokknum. Þeir kannast ekki við trúnaðarbrest eða ósætti innan flokksins.

Milljörðum er varið í stríðið gegn fíkniefnum árlega hér á landi en þrátt fyrir það er framboð af þeim verulegt. Afbrotafræðingur telur að endurskoða þurfi fíkniefnalöggjöfina.

Oddvitaumræður RÚV fyrir komandi sveitarstjórnarkosningar hefja göngu sína í kvöld þegar oddvitar framboðanna sex í Hafnarfirði mætast í sjónvarpi.

Kostnaður við rekstur sendiskrifstofa Íslands á erlendri grundu hefur aukist um hundruð milljóna síðustu þrjú ár. Rekstrarkostnaður sendiskrifstofunnar í Peking hefur hækkað um 100 milljónir frá 2023.

Hvernig á að forgangsraða í öryggis- og varnarmálum á umrótatímum? Þetta er eitt helsta umræðuefnið á árlegri ráðstefnu um alþjóðasamvinnu, sem nú stendur yfir í Norræna húsinu.

Íslenska kvennalandsliðið í fótbolta tekur á móti Úkraínu í undankeppni heimsmeistaramótsins í Brasilíu 2027. Liðin munu að líkindum berjast um umspilssæti og því gæti sigur reynst afar dýrmætur.

Daglegur þáttur um stór og lítil fréttamál í umsjón Inga Freys Vilhjámssonar og Ingvars Þórs Björnssonar.

Framkvæmdastjóri Barnaverndar Reykjavíkur segir að bæta þurfi eftirlit ríkisins með fósturheimilum hér á landi. Framkvæmdastjórinn, Þyrí Halla Steingrímsdóttir, segir ekki gott að sveitarfélögin eigi að hafa eftirlit með sjálfum sér heldur ætti eftirlit með fósturheimilunum að vera hjá ríkinu.

Þyrí Halla Steingrímsdóttir ræðir við Þetta helst um nýtt frumvarp til laga um barnavernd sem nú er í umsagnarferli á Alþingi eftir 1. umræðu á Alþingi í lok mars. Þá lagði Inga Sæland, Mennta- og barnamálaráðherra, frumvarpið, fram á Alþingi.

Hún gagnrýnir frumvarpið sérstaklega út frá kaflanum um fósturheimili sem Þyrí segir að sé ekki nægilega vel unninn. Fósturheimili á Íslandi hafa mikið verið á umræðunni eftir að fréttaskýringaþátturinn Kveikur fjallaði um Bakkakotsmálið í byrjun febrúar.

Í safnvarpinu Sögur úr raunveruleikanum leita dagskrárgerðarmenn uppi sannar sögur úr íslenskum samtíma.

Þegar fólk deyr í heimahúsi eða bara einhvers staðar annars staðar en á sjúkrahúsi þá er tæknideild lögreglunnar kölluð á vettvang. Tæknideildin kannar hvort andlátið hafi borið að með náttúrulegum hætti.

Einstaka sinnum gerist það að tæknideildin mætir á vettvang þar sem lík hefur legið lengi. Slíkt gerist sem betur fer sjaldan en árið 2025 fannst lögreglumönnum eins og það væri einhver breyting þar á. Þeir töldu sig koma að fleiri einstæðingum en áður.

Rætt er við lögreglumennina Guðmund Þ. Tómasson og Ragnar Jónsson. Við heimsækjum Ingvar Stefánsson og Helenu Björk Magnúsdóttur hjá Kirkjugörðum Reykjavíkur og Emilíu Jónsdóttur félagsráðgjafa hjá Útfararstofu kirkjugarðanna.

Umsjón: Þóra Tómasdóttir

Íslensk jaðartónlist úr ýmsum áttum frá ýmsum hliðum. Umsjón: Árni Matthíasson

Umsjónarmaður spjallar um hvaðeina milli himins og jarðar, oft af sögulegu tagi, les forvitnilega texta úr ýmsum áttum, bæði íslenska og erlenda, og reynir af öllum mætti að hafa ofan af fyrir hlustendum þá klukkustund sem þátturinn stendur. Umsjón: Illugi Jökulsson.

Framhald af síðasta þætti; hér verður athygli einkum beint að sögu ríkjanna Ísraels og Júda frá 800-586 FT, greint frá því hvað þau áttu sameiginlegt og hvað var ólíkt í trúarlegum efnum. Síðan segir frá örlögum íbúanna þegar Assyríumenn hernámu Ísrael og síðan Babýloníumenn Júda. Þá hyllir loks undir hernám Persa og þau áhrif sem þeir höfðu á trúarlíf Gyðinga.

Útvarpsfréttir.

Þáttur fyrir áhugafólk um listir og menningu. Ljósi varpað á það sem efst er á baugi hverju sinni, menningin nær og fjær skoðuð frá ólíkum sjónarhornum og skapandi miðlar settir undir smásjána.

Umsjón: Halla Harðardóttir og Melkorka Ólafsdóttir.

Sigrún Perla Gísladóttir, arkitekt, vill hugsa um arkitektúr sem afl til umbreytinga í átt að meira réttlæti, vellíðan og sjálfbærni. Í tillögu hennar að verndun hafsvæða við landið dregur hún meðal annars fram með sjónrænum hætti neðanjarðarborgir og kórallahella sem eru tengdari okkur en við höldum. Perla mun kynna verkefnið á málþingi um Artivisma í Norræna húsinu á morgun og við ræðum við hana í þætti dagsins. Einnig kynnum við okkur Bókumbók, forvitnilega bókverkabúð og sýningarrými sem opnaði um miðjan febrúar dyr sínar við Njálsgötu 11. Katla Ársælsdóttir rýnir auk þess í óperuna Sæmund Fróða sem sýnd er í Tjarnarbíói.

Popp og pólitík

Umsjón: Kristján Guðjónsson og Lóa Björk Björnsdóttir.

Fréttir

Fréttir og fréttaskýringar í útvarpi, þar sem kafað er dýpra í málin, þau sett í stærra samhengi og skýringa leitað.

Nokkur vel valin lög

frá Veðurstofu Íslands

Dánarfregnir.

Tónleikur er þáttur um tónlistarstefnur og tónlistarfræði, tónlistarmenn, tónskáld og tónlistarflytjendur.

Umsjón: Ingibjörg Eyþórsdóttir

Áður á dagskrá veturinn 2008-2009

Í Tónleiknum að þessu sinni verður rætt um Anton Webern, nemanda Arnolds Schönberg, en þeir tveir mynduðu Seinni Vínarskólann ásamt Alban Berg. Verkin sem Webern samdi eru öll stutt og knöpp í formi, og hann þróaði áfram tólftónatæknina sem Schönberg kynnti fyrstur manna. Webern varð mikil fyrirmynd móderniskra tónskálda.

Tónlistarhljóðrit frá ýmsum tímum úr safni útvarpsins

Í safnvarpinu Sögur úr raunveruleikanum leita dagskrárgerðarmenn uppi sannar sögur úr íslenskum samtíma.

Þegar fólk deyr í heimahúsi eða bara einhvers staðar annars staðar en á sjúkrahúsi þá er tæknideild lögreglunnar kölluð á vettvang. Tæknideildin kannar hvort andlátið hafi borið að með náttúrulegum hætti.

Einstaka sinnum gerist það að tæknideildin mætir á vettvang þar sem lík hefur legið lengi. Slíkt gerist sem betur fer sjaldan en árið 2025 fannst lögreglumönnum eins og það væri einhver breyting þar á. Þeir töldu sig koma að fleiri einstæðingum en áður.

Rætt er við lögreglumennina Guðmund Þ. Tómasson og Ragnar Jónsson. Við heimsækjum Ingvar Stefánsson og Helenu Björk Magnúsdóttur hjá Kirkjugörðum Reykjavíkur og Emilíu Jónsdóttur félagsráðgjafa hjá Útfararstofu kirkjugarðanna.

Umsjón: Þóra Tómasdóttir

Skáldsaga Halldórs Laxness um hinn 18 ára gamla Stein Elliða kom út árið 1927 þegar Halldór var sjálfur 25 ára gamall.

Þessi saga um leit ungs manns að eigin lífsskoðunum þótti marka tímamót í íslenskri bókmenntasögu.

Valdimar Örn Flygenring las söguna fyrir útvarpið árið 1991.

Í 5., 6. og 34. lestri les Bára Lyngdal Magnúsdóttir ásamt Valdimar Erni og í 7. og 8. lestri les Guðrún S. Gísladóttir ásamt Valdimar.

frá Veðurstofu Íslands

Popp og pólitík

Umsjón: Kristján Guðjónsson og Lóa Björk Björnsdóttir.